Νέα πολιτική δυναμική δημιουργείται στο Ηνωμένο Βασίλειο,
καθώς οι ηγέτες της Σκωτίας, της Ουαλίας και της Βόρειας Ιρλανδίας υπέγραψαν στο Κάρντιφ κοινή διακήρυξη,
με την οποία ζητούν αναγνώριση του «δικαιώματος στην αυτοδιάθεση» και δηλώνουν ότι το μέλλον των εθνών τους βρίσκεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η πρωτοφανής συνάντηση πραγματοποιήθηκε σε μια ιδιαίτερα φορτισμένη πολιτικά συγκυρία, λίγες ημέρες μετά τις δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ υπέρ της ένωσης της Δημοκρατίας της Ιρλανδίας με τη Βόρεια Ιρλανδία.
Στη διακήρυξη οι τρεις πλευρές καλούν τη βρετανική κυβέρνηση ναπροετοιμάσει και να διευκολύνει συνταγματικές μεταρρυθμίσεις, υποστηρίζοντας παράλληλα ότι το Brexit είχε αρνητικές επιπτώσεις στις οικονομίες τους.
Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη πολιτική σημασία, καθώς και στις τρεις περιοχές βρίσκονται σήμερα στην εξουσία πολιτικές δυνάμεις που υποστηρίζουν μεγαλύτερη αυτονομία ή ακόμη και ανεξαρτησία από το Ηνωμένο Βασίλειο.
Σκωτία: Δημοψήφισμα μέσα στην επόμενη πενταετία
Ο πρωθυπουργός της Σκωτίας και ηγέτης του SNP, Τζον Σουίνι, δήλωσε ότι ένα νέο δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία της χώρας θα πρέπει ναπραγματοποιηθεί μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια.
Η Σκωτία έχει ήδη πραγματοποιήσει δημοψήφισμα ανεξαρτησίας το 2014. Τότε, το 55% των ψηφοφόρων τάχθηκε κατά της ανεξαρτησίας, έναντι 45% που ψήφισε υπέρ.
Έκτοτε, το SNP έχει επανειλημμένα ζητήσει τη διεξαγωγή νέου δημοψηφίσματος, ιδιαίτερα μετά το Brexit, καθώς η πλειοψηφία των Σκωτσέζων είχε ψηφίσει υπέρ της παραμονής στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η βρετανική κυβέρνηση εξακολουθεί να απορρίπτει την προοπτική ενός νέου δημοψηφίσματος χωρίς τη δική της συναίνεση.
Βόρεια Ιρλανδία: Το Σιν Φέιν θέλει δημοψήφισμα έως το 2030
Στη Βόρεια Ιρλανδία, το ζήτημα είναι ακόμη πιο σύνθετο, καθώς βρίσκεται στο επίκεντρο η προοπτική της ένωσης με τη Δημοκρατία της Ιρλανδίας.
Το Σιν Φέιν υποστηρίζει τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος για την ένωση καιέχει θέσει ως στόχο τη διεξαγωγή του έως το 2030.
Η πρωθυπουργός της Βόρειας Ιρλανδίας, Μισέλ Ο’Νιλ, υποστήριξε ότι οι πρόσφατες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ δείχνουν πως η συζήτηση για την ιρλανδική ένωση έχει αποκτήσει πλέον διεθνή διάσταση.
Ο Αμερικανός πρόεδρος είχε δηλώσει ότι η ένωση της Ιρλανδίας θα ήταν «κάτι το φανταστικό», ενώ στη συνέχεια εκτίμησε ότι τελικά η ένωση θα πραγματοποιηθεί.
Ουαλία: Η ανεξαρτησία παραμένει «μακρινός στόχος»
Διαφορετική είναι η προσέγγιση στην Ουαλία.
Ο πρώτος υπουργός της Ουαλίας και ηγέτης του Plaid Cymru, Ριν απ Γιόρουερθ, έχει χαρακτηρίσει την ανεξαρτησία «μακρινό στόχο» και δεν έχει θέσει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για δημοψήφισμα.
Ωστόσο, υποστηρίζει ότι ενισχύεται η άποψη πως η διακυβέρνηση από το Ουεστμίνστερ δεν ανταποκρίνεται πλέον στις ανάγκες της Ουαλίας.
Η θέση του είναι ότι το ζήτημα της ανεξαρτησίας θα πρέπει τελικά να κριθεί από τον ίδιο τον ουαλικό λαό.
Η κοινή διακήρυξη και το μήνυμα προς το Λονδίνο
Οι τρεις ηγέτες υπογραμμίζουν ότι κάθε έθνος θα κινηθεί με τον δικό του ρυθμό προς την αυτοδιάθεση. Ωστόσο, η κοινή εμφάνισή τους στο Κάρντιφ και η υπογραφή κοινής διακήρυξης αποτελούν μια εξέλιξη με ιδιαίτερο συμβολισμό.
Για πρώτη φορά από την εγκαθίδρυση των θεσμών αποκεντρωμένης διακυβέρνησης το 1999, οι πολιτικές δυνάμεις που κυβερνούν στις τρεις περιοχές εμφανίζονται τόσο συντονισμένες γύρω από το ζήτημα της αυτοδιάθεσης και της σχέσης τους με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση του Λονδίνου εξακολουθεί να τάσσεται υπέρ της διατήρησης της Ένωσης.
Η συζήτηση, επομένως, δεν αφορά μόνο ένα πιθανό δημοψήφισμα στη Σκωτία ή την προοπτική μιας ενωμένης Ιρλανδίας. Ανοίγει εκ νέου ένα ευρύτερο ερώτημα για το μέλλον του ίδιου του Ηνωμένου Βασιλείου και για το αν η σημερινή μορφή της Ένωσης μπορεί να παραμείνει ίδια τα επόμενα χρόνια.
Προς το παρόν, κανένα από τα τρία έθνη δεν βρίσκεται μπροστά σε άμεση ανεξαρτησία. Η πολιτική πίεση, όμως, αυξάνεται και το ζήτημα της αυτοδιάθεσης επιστρέφει δυναμικά στο επίκεντρο της βρετανικής πολιτικής.
