Ερευνητές ανέπτυξαν υδρογέλη που συνδυάζει χημειοθεραπεία και φωτοδυναμική θεραπεία
Μια νέα προσέγγιση για την αντιμετώπιση του καρκίνου του μαστού ανέπτυξαν ερευνητές στο Ιράν, δημιουργώντας ένα ειδικό «έξυπνο» τζελ που ενεργοποιείται με το φως και μπορεί να στοχεύσει καρκινικά κύτταρα.
Η ερευνητική ομάδα ανέπτυξε μια φωτοευαίσθητη υδρογέλη, η οποία βασίζεται στη χιτοζάνη, ένα φυσικό και βιοσυμβατό πολυμερές.
Το σύστημα έχει σχεδιαστεί ώστε να μεταφέρει στο σημείο του όγκου δύο διαφορετικούς παράγοντες, συνδυάζοντας δύο θεραπευτικές προσεγγίσεις.
Συγκεκριμένα, η υδρογέλη μεταφέρει το χημειοθεραπευτικό φάρμακο μεθοτρεξάτη, μαζί με μια φωτοευαίσθητη ουσία που ονομάζεται perylene diimide.
Πώς λειτουργεί το νέο τζελ
Η λογική της νέας τεχνικής βασίζεται στον συνδυασμό χημειοθεραπείας και φωτοδυναμικής θεραπείας.
Η υδρογέλη λειτουργεί ως φορέας, επιτρέποντας την ελεγχόμενη απελευθέρωση των ουσιών στην περιοχή του όγκου. Με αυτόν τον τρόπο οι ερευνητές επιχειρούν να αυξήσουν την τοπική δράση της θεραπείας και παράλληλα να περιορίσουν την έκθεση υγιών ιστών.
Το ιδιαίτερο στοιχείο βρίσκεται στη φωτοευαίσθητη ουσία.
Όταν η perylene diimide εκτεθεί σε ακτινοβολία λέιζερ, μπορεί να προκαλέσει την παραγωγή δραστικών μορφών οξυγόνου. Οι ουσίες αυτές μπορούν να προκαλέσουν βλάβες στα καρκινικά κύτταρα και να συμβάλουν στην καταστροφή τους.
Έτσι, το φως λειτουργεί ουσιαστικά ως «διακόπτης» που ενεργοποιεί το δεύτερο σκέλος της θεραπείας.
Πάνω από 80% των καρκινικών κυττάρων εξουδετερώθηκαν
Τα πρώτα αποτελέσματα χαρακτηρίζονται ιδιαίτερα ενθαρρυντικά.
Στις εργαστηριακές δοκιμές, ο συνδυασμός της μεθοτρεξάτης σε χαμηλή δόση και της ακτινοβολίας λέιζερ οδήγησε στην εξάλειψη περισσότερου από 80% των καρκινικών κυττάρων του μαστού.
Παράλληλα, σύμφωνα με τους ερευνητές, υπό τις συγκεκριμένες πειραματικές συνθήκες δεν παρατηρήθηκε σημαντική βλάβη στα υγιή κύτταρα.
Το αποτέλεσμα αυτό είναι σημαντικό επειδή ένας από τους βασικούς στόχους της συγκεκριμένης προσέγγισης είναι να χτυπά πιο στοχευμένα τον όγκο, περιορίζοντας παράλληλα τις ανεπιθύμητες επιδράσεις στους φυσιολογικούς ιστούς.
Γιατί θεωρείται σημαντική η υδρογέλη
Οι υδρογέλες χρησιμοποιούνται όλο και περισσότερο στην έρευνα για τη στοχευμένη χορήγηση φαρμάκων.
Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η χιτοζάνη επιλέχθηκε ως υλικό που μπορεί να λειτουργήσει ως βιοσυμβατός και βιοδιασπώμενος φορέας, ενώ το σύστημα έχει σχεδιαστεί ώστε να απελευθερώνει τα θεραπευτικά συστατικά στην περιοχή του όγκου.
Η προσέγγιση αυτή θα μπορούσε θεωρητικά να επιτρέψει τη χρήση μικρότερων ποσοτήτων χημειοθεραπευτικού παράγοντα, ενώ η ενεργοποίηση με το φως προσθέτει έναν ακόμη μηχανισμό καταστροφής των καρκινικών κυττάρων.
Δεν πρόκειται ακόμη για θεραπεία σε ανθρώπους
Παρά τα εντυπωσιακά ποσοστά που καταγράφηκαν, οι ερευνητές βρίσκονται ακόμη σε προκλινικό στάδιο.
Το ποσοστό άνω του 80% προέκυψε από εργαστηριακές δοκιμές και δεν σημαίνει ότι η ίδια αποτελεσματικότητα έχει αποδειχθεί σε ασθενείς.
Απαιτούνται περαιτέρω μελέτες για να διαπιστωθεί κατά πόσο η συγκεκριμένη τεχνολογία μπορεί να είναι ασφαλής και αποτελεσματική σε ζωντανούς οργανισμούς και, στη συνέχεια, σε κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους.
Ωστόσο, η νέα έρευνα προσθέτει ακόμη μία ενδιαφέρουσα προσέγγιση στον ταχέως εξελισσόμενο τομέα των θεραπειών καρκίνου που ενεργοποιούνται ή ελέγχονται με το φως, με στόχο πιο στοχευμένες παρεμβάσεις και λιγότερες παρενέργειες.
