Στην καθημερινότητα μπορεί να τρώμε βιαστικά, να ξεχνάμε γεύματα ή να νιώθουμε ότι «κρατιόμαστε». Και μετά έρχονται οι διακοπές: ένα παγωτό το απόγευμα, ένα πιο χαλαρό πρωινό, ένα δεύτερο πιάτο στην ταβέρνα χωρίς πολλές σκέψεις… Πεινάμε τελικά περισσότερο; Η απάντηση φαίνεται πως δεν βρίσκεται μόνο στο στομάχι μας αλλά και στον τρόπο που λειτουργεί ο εγκέφαλος καθώς και στο πώς αλλάζουν οι συνήθειες και η διάθεσή μας όταν βγαίνουμε από τη ρουτίνα.
Όταν το φαγητό αλλάζει ρυθμό…
Οι διακοπές δεν αλλάζουν απαραίτητα τις ενεργειακές μας ανάγκες, αλλά αλλάζουν σχεδόν πάντα το πλαίσιο μέσα στο οποίο τρώμε. Στην καθημερινότητα το φαγητό ακολουθεί ένα συγκεκριμένο πρόγραμμα, όπως π.χ. πρωινό πριν τη δουλειά, γρήγορο μεσημεριανό, βραδινό μετά από μια κουραστική ημέρα. Πολλές φορές, τρώμε με το βλέμμα στο ρολόι, στο κινητό ή μπροστά στον υπολογιστή. Στις διακοπές όμως ο χρόνος αποκτά διαφορετικό ρυθμό. Καθόμαστε περισσότερο στο τραπέζι, παρατηρούμε περισσότερο τις γεύσεις και συχνά επιλέγουμε φαγητά που συνδέουμε με ξεκούραση και απόλαυση.
Αυτό μπορεί να μας κάνει να νιώθουμε ότι πεινάμε περισσότερο, ενώ στην πραγματικότητα συχνά απλώς τρώμε πιο συνειδητά — ή πιο ελεύθερα.
Ο εγκέφαλος αγαπά τις διακοπές (και το δείχνει)
Οι διακοπές συνδέονται με θετικά συναισθήματα, νέες εμπειρίες και μεγαλύτερη αίσθηση ελευθερίας. Όταν αλλάζει το περιβάλλον μας, ο εγκέφαλος αντιδρά διαφορετικά και τείνει να συνδέει τις εμπειρίες αυτές με την ανταμοιβή και την ευχαρίστηση. Κάπως έτσι, ένα παγωτό δίπλα στη θάλασσα ή ένα δείπνο σε ένα όμορφο μέρος δεν βιώνονται μόνο ως γεύμα αλλά ως μέρος της εμπειρίας. Δεν είναι το ίδιο το φαγητό που αλλάζει — αλλά ο τρόπος που το απολαμβάνουμε.
Γιατί λέμε πιο εύκολα «ναι» στο γλυκό;
Οι διακοπές φέρνουν μαζί τους και κάτι ακόμη: περισσότερη ελαστικότητα. Πολλοί χαλαρώνουν τους κανόνες που ακολουθούν στην καθημερινότητά τους και αυτό δεν είναι απαραίτητα κακό. Αντίθετα, όταν η διατροφή στην καθημερινότητά μας είναι πολύ προσεκτική, οι διακοπές συχνά λειτουργούν σαν περίοδος «αναπλήρωσης». Γι’ αυτό μπορεί να παρατηρούμε ότι έχουμε μεγαλύτερη διάθεση για παγωτό, γλυκά και πιο απολαυστικά γεύματα.
Η ζέστη αλλάζει τις επιλογές μας
Οι υψηλές θερμοκρασίες επηρεάζουν επίσης το τι θέλουμε να φάμε.
Πολλοί άνθρωποι το καλοκαίρι στρέφονται πιο εύκολα σε δροσερές, ελαφριές επιλογές, όπως φρούτα, σαλάτες, γιαούρτι ή παγωμένα επιδόρπια. Παράλληλα, μειώνεται η διάθεση για βαριά ή πολύ ζεστά γεύματα, ιδιαίτερα μέσα στη μέρα.
Συνολικά, ίσως δεν τρώμε λιγότερο όμως αλλάζει κατανέμουμε αλλιώς την πρόσληψη τροφής μέσα στην ημέρα.
Χρειάζεται να προσέχουμε περισσότερο στις διακοπές;
Όχι απαραίτητα. Οι διακοπές δεν είναι μια περίοδος που πρέπει να μετράμε κάθε μπουκιά μας. Το πιο «to the point» ερώτημα είναι όχι αν φάγαμε περισσότερο αλλά αν απολαύσαμε πραγματικά αυτό που επιλέξαμε.
Το καλοκαίρι εντέλει δεν αλλάζει μόνο την όρεξή μας — μας υπενθυμίζει ότι το φαγητό δεν είναι μόνο θρέψη αλλά και εμπειρία, συντροφικότητα και μικρές στιγμές απόλαυσης.
