Τα τρία πιο διάσημα φιλοσοφικά παράδοξα που απασχόλησαν τους αρχαίους Έλληνες και συνεχίζουν να μας προβληματίζουν μέχρι σήμερα

Οι αρχαίοι Έλληνες φιλόσοφοι χρησιμοποιούσαν τα παράδοξα για πολλούς λόγους Για να ακονίσουν τις διαλεκτικές τους ικανότητες, να δείξουν τα αδιέξοδα των αντιπάλων τους, να εμβαθύνουν σε σοβαρές φιλοσοφικές αναζητήσεις – αλλά και για διασκέδαση. Κάποια παράδοξα θεωρούνταν μάλιστα “θανατηφόρα”: Η επιγραφή του Φιλήτα του Κώ μας λέει ότι πέθανε βασανισμένος από το “παράδοξο του ψεύτη”, ενώ ο βιογράφος του Διόδωρου του Κρόνου γράφει πως αυτοκτόνησε επειδή δεν κατάφερε να λύσει ένα παράδοξο που του έθεσε ο Στίλπων ο Μεγαρεύς. Αυτές οι ιστορίες είναι υπερβολικές, αλλά δείχνουν κάτι βαθιά αληθινό: Τα παράδοξα…

Περισσότερα

Νέο κρούσμα «Ρεπούση»: «Καπετάν λάφυρας» κατά την ιστορικό Μ.Ευθυμίου «ο μεγαλύτερος των Ελλήνων» Θ.Κολοκοτρώνης

Ακατανόητη προσπάθεια αποδόμησης της κορυφαίας προσωπικότητας της νεότερης ελληνικής Ιστορίας (1821-2026) «Καπετάν λάφυρας» ήταν η μεγαλύτερη προσωπικότητα της νεότερης και νεότατης Ελλάδας, ο αρχιστράτηγος του Αγώνα, Θεόδωρος Κολοκοτρώνης κατά την άποψη της γνωστής ιστορικού Μαρίας Ευθυμίου! Μετά από αρκετά χρόνια παρουσιάστηκε ένα νέο κρούσμα «Ρεπούση» σε ό,τι αφορά την νεότερη ελληνική Ιστορία καθώς πρόκειται για μία ακατανόητη προσπάθεια αποδόμησης της κορυφαίας αυτής προσωπικότητας.  Και όποιος ζητά προσεκτική επανεξέταση των πηγών δεν είναι αυτόματα αποδομητής και ούτε πράττει εκ του πονηρού. Το ζήτημα είναι από πού ξεκινά και με ποια μέθοδο. Κι εδώ…

Περισσότερα

Επαμεινώνδας – Ο στρατηγός που κατέστρεψε τη δύναμη της Σπάρτης

Ο Επαμεινώνδας υπήρξε μια από τις κορυφαίες μορφές της αρχαίας Ελλάδας Γεννήθηκε στη Θήβα το 418 π.Χ. σε αριστοκρατική αλλά φτωχή οικογένεια. Δάσκαλός του ήταν ο Λύσις ο Ταραντίνος, τελευταίος γνωστός Πυθαγόρειος φιλόσοφος. Από νωρίς ξεχώρισε για την αφοσίωση στη μάθηση, τη σωματική άσκηση και την περιφρόνηση προς τον πλούτο. Πώς διαμορφώθηκε ο χαρακτήρας του; Η Πυθαγόρεια φιλοσοφία τον έκανε γενναίο, δίκαιο και μετρημένο. Μοίραζε τα αγαθά του, απέφευγε την πολυτέλεια και ήταν δεινός ρήτορας. Δεν δίσταζε να απαντήσει με παρρησία σε πολιτικούς αντιπάλους, υποστηρίζοντας ότι η αληθινή ειρήνη κερδίζεται με την…

Περισσότερα

Πολιτικές δολοφονίες στην Αρχαία Ελλάδα που συγκλόνισαν τον κόσμο

Η δολοφονία του Φιλίππου Β΄ Ο Φίλιππος Β΄ της Μακεδονίας, πατέρας του Αλεξάνδρου, δολοφονήθηκε το 336 π.Χ. στις Αιγές, κατά τη διάρκεια γαμήλιας τελετής. Ο σωματοφύλακάς του Παυσανίας τον χτύπησε θανάσιμα, υποκινούμενος από προσωπικά αλλά και πιθανά πολιτικά κίνητρα.Η πράξη συγκλόνισε, καθώς υπήρχαν φήμες ότι πίσω από τη δολοφονία κρύβονταν η Ολυμπιάδα ή ακόμα και ο ίδιος ο Αλέξανδρος. Ο θάνατος του Παρμενίωνα Ο Παρμενίων, πιστός στρατηγός και σύμμαχος του Αλεξάνδρου, εκτελέστηκε με διαταγή του βασιλιά. Η κατηγορία βάρυνε τον γιο του, Φιλώτα, για συνωμοσία. Ο Αλέξανδρος δεν αρκέστηκε στην καταδίκη…

Περισσότερα

Τειρεσίας: Ο περιώνυμος μάντης του Θηβαϊκού κύκλου

Ποιος ήταν ο Τειρεσίας; Ο Τειρεσίας αναδεικνύεται ως ο κορυφαίος μάντης της Βοιωτίας, με ρόλο στον Θηβαϊκό κύκλο αντίστοιχο του Κάλχαντα στον Τρωικό. Πατέρας του ήταν ο Ευήρης (απόγονος του Ουδαίου από το γένος των Σπαρτών) και μητέρα του η νύμφη Χαρικλώ. Η φήμη του απλώθηκε από την εποχή του Κάδμου έως τους τελευταίους των Λαβδακιδών, ενώ στη Θήβα λειτουργούσε οιωνοσκοπείο και μαντείο στον Ορχομενό. Ο μάντης Τειρεσίας προφητεύει για τον νεαρό Νάρκισσο, έργο του Giulio Carpioni (1660). Τρόποι μαντείας & η τύφλωση Ο μάντης προφήτευε άλλοτε μέσω οραμάτων, άλλοτε…

Περισσότερα

Ο Γόρδιος Δεσμός: Πώς ο Μέγας Αλέξανδρος Έλυσε το Άλυτο

Η Φρυγική Παράδοση και η Προφητεία Η ιστορία του Γόρδιου Δεσμού ξεκινά στη Φρυγία, ένα αρχαίο βασίλειο της σημερινής Τουρκίας. Σύμφωνα με την παράδοση, σε έναν ναό του Δία υπήρχε ένα άρμα δεμένο με έναν περίπλοκο κόμπο. Το άρμα ανήκε στον Γόρδιο, έναν ταπεινό γεωργό που αναδείχθηκε βασιλιάς ύστερα από ένα χρησμό. Ένας χρησμός είχε προβλέψει ότι ο νέος βασιλιάς της Φρυγίας θα έφτανε με άρμα. Όταν ο λαός είδε τον Γόρδιο να μπαίνει στην πόλη πάνω στο δικό του άρμα, θεώρησαν ότι εκπληρωνόταν η προφητεία και τον ανακήρυξαν βασιλιά. Σε ένδειξη ευγνωμοσύνης, εκείνος αφιέρωσε…

Περισσότερα

Οι ελέφαντες τους ποδοπατούσαν: Το ευφυές κόλπο του Μ.Αλεξάνδρου απέναντι στον αήττητο Στρατό με τα 150 θηρία

Απέναντι στον Αλέξανδρο στάθηκε ο βασιλιάς Πώρος Η μάχη στα Γαυγάμηλα θεωρείται δικαίως η κορυφαία στρατιωτική νίκη του Μεγάλου Αλεξάνδρου, όμως εκείνη στον ποταμό Υδάσπη παραμένει εξίσου εντυπωσιακή και μέχρι σήμερα διδάσκεται στις στρατιωτικές σχολές ως υπόδειγμα στρατηγικής ιδιοφυΐας. Εκεί, ο Μακεδόνας στρατηλάτης δεν χρειάστηκε να αντιμετωπίσει μόνο έναν πολυάριθμο στρατό, αλλά και ένα όπλο που οι άνδρες του δεν είχαν αντικρίσει ποτέ ξανά στο πεδίο της μάχης: τους πολεμικούς ελέφαντες. Οι τεράστιοι ελέφαντες λειτουργούσαν σαν τα «άρματα μάχης» της αρχαιότητας. Η εικόνα τους και μόνο προκαλούσε τρόμο σε ανθρώπους…

Περισσότερα

Κι όμως υπήρχε: Η κατασκευή με την οποία τιμωρούσαν τις… κουτσομπόλες στο Μεσαίωνα!

Μπορούσε να κόψει ακόμα και τη γλώσσα Το να κακολογείς, να δυσφημείς ή να αναπαράγεις μια είδηση ή φήμη, στο Μεσαίωνα αποτελούσε μεγάλο έγκλημα. Για αυτό το λόγο υπήρχε η παραδειγματική τιμωρία του κουτσομπόλη ή τις κουτσομπόλας έτσι ώστε να τιμωρηθεί μπροστά σε όλους για τη μεγάλη της αμαρτία. Φορούσαν στην άτυχη ή στον άτυχο ένα χαλινάρι γλώσσας. Μια σιδερένια κατασκευή που έπιανε το κεφάλι και πίεζε τη γλώσσα προς τα κάτω με ένα μαχαίρι. Δεν μπορούσε να βγάλει το χαλινάρι μιας και ήταν κλειδωμένο πάνω της και πολλές φορές…

Περισσότερα

Η άγνωστη ιστορία της Σωτηρίας Μπέλλου: Γιατί έριξε βιτριόλι στον σύζυγο της!

Η Σωτηρία Μπέλλου, η τελευταία ρεμπέτισσα του ελληνικού τραγουδιού, γεννήθηκε στις 22 Αυγούστου του 1921 σε ένα χωριό της Χαλκίδας και μεγάλωσε μέχρι τα έξι της χρόνια με τη γιαγιά και τον ιερέα παππού της. Οι γονείς της διατηρούσαν μπακάλικο και επειδή δούλευαν πολλές ώρες, ανέθεσαν την ανατροφή της στους παππούδες. Η Σωτηρία είχε άλλα τέσσερα αδέλφια και μεγάλωσε δίπλα στον ιερέα παππού της. Ως παιδί περνούσε πολλές ώρες στην εκκλησία, όπου έψελνε, ενώ όπου διασκέδαζε να χτυπά την καμπάνα.   Όταν έκλεισε τα έξι, επέστρεψε στο πατρικό της και τους γονείς…

Περισσότερα

Θεός Ήφαιστος: Ο Ιδιοφυής Τεχνίτης του Ολύμπου

Ο Ήφαιστος, ο θεός της φωτιάς, της μεταλλουργίας και της χειροτεχνίας, αποτελεί μια από τις πιο ιδιότυπες και συναρπαστικές μορφές του αρχαιοελληνικού πανθέου. Σε αντίθεση με τους άλλους θεούς, που διακρίνονταν για την αψεγάδιαστη ομορφιά τους, ο Ήφαιστος ήταν χωλός (κουτσός) και σημαδεμένος από τη σκληρή χειρωνακτική εργασία. Ιταλικό κεραμικό (μαγιόλικα) του 1528 που απεικονίζει τον Ήφαιστο στο αμόνι του, πλαισιωμένο από την Αφροδίτη και τον Έρωτα. Η Γέννηση και η Πτώση από τον Όλυμπο Η καταγωγή του Ηφαίστου παρουσιάζεται με δύο διαφορετικές εκδοχές στην αρχαία γραμματεία. Σύμφωνα με τον Όμηρο, ήταν γιος του…

Περισσότερα

Οι μαρτυρίες της εποχής κάνουν λόγο για ανθρώπους που κινούνταν σπασμωδικά για ώρες ή ακόμη και ημέρες

Σαν σήμερα 24 Ιουνίου του 1374, στην πόλη Άαχεν της σημερινής Γερμανίας, καταγράφηκε ένα από τα πιο παράξενα φαινόμενα στην ιστορία της Ευρώπης. Άνθρωποι άρχισαν ξαφνικά να χορεύουν ανεξέλεγκτα, χωρίς να μπορούν να σταματήσουν, ακόμη και όταν το σώμα τους δεν άντεχε άλλο. Οι μαρτυρίες της εποχής κάνουν λόγο για ανθρώπους που κινούνταν σπασμωδικά για ώρες ή ακόμη και ημέρες, φτάνοντας πολλές φορές στο σημείο της πλήρους εξάντλησης. Το φαινόμενο έμεινε γνωστό ως «χορεομανία», «χορευτική πανούκλα» ή «χορός του Αγίου Ιωάννη», καθώς εκδηλώθηκε την ημέρα της εορτής του Γενεθλίου του…

Περισσότερα

Θεός Απόλλων

Ο Απόλλων (αρχ. Απόλλων) αποτελεί μια από τις πιο σύνθετες και σημαντικές θεότητες του αρχαιοελληνικού πανθέου. Είναι ο θεός του φωτός (όχι του ίδιου του ήλιου, που προσωποποιείται από τον Ήλιο/Απόλλωνα στην ύστερη αρχαιότητα), της μουσικής, της ποίησης, της θεραπείας, αλλά και της ασθένειας (λοιμού), της μαντικής και της τοξοβολίας. Αποτελεί την ενσάρκωση του ελληνικού ιδεώδους της αρμονίας, του μέτρου (σωφροσύνη) και της λογικής τάξης, σε πλήρη αντίθεση με τον χαοτικό και εκστατικό χαρακτήρα του θεού Διονύσου (Απολλώνιο vs. Διονυσιακό πνεύμα). Η Γέννηση του Θεού (Ο Μύθος της Δήλου) Ο Απόλλων είναι γιος του Δία (Ζευς) και της Τιτανίδας Λητούς, και δίδυμος αδελφός της Άρτεμης.…

Περισσότερα

Ο θησαυρός των Αψβούργων – Περιλαμβάνει και ένα διαμάντι 137 καρατίων!

Η ιστορία πίσω από τον θρυλικό θησαυρό Σπουδαία ανακάλυψη σημειώθηκε στον Καναδά, όπου βρέθηκε ο θρυλικός θησαυρός των Αψβούργων. Το 1918, καθώς ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος πλησίαζε στο τέλος του, ο Κάρολος Α’ – αυτοκράτορας της Αυστροουγγαρίας και μέλος της δυναστείας των Αψβούργων – αντιλήφθηκε ότι το τέλος της αυτοκρατορίας πλησίαζε. Για να προστατεύσει τα κοσμήματα που οι Αψβούργοι κατείχαν για αιώνες, τα μετέφερε στην Ελβετία. Ένα από τα διαμάντια της συλλογής ήταν ιδιαίτερα πολύτιμο, ένα διαμάντι 137 καρατίων, σε σχήμα αχλαδιού και κίτρινη απόχρωση. Πριν από την οικογένεια των…

Περισσότερα

Κρακατόα: Η έκρηξη που συγκλόνισε τη Γη και βύθισε ολόκληρες πόλεις στη θάλασσα

Στις 26 και 27 Αυγούστου 1883, μία από τις ισχυρότερες ηφαιστειακές εκρήξεις της Ιστορίας άλλαξε τον πλανήτη Στα στενά της Σούνδας, ανάμεσα στα νησιά Ιάβα και Σουμάτρα της σημερινής Ινδονησίας, βρισκόταν το ηφαιστειακό νησί Κρακατόα. Για τους κατοίκους της περιοχής αποτελούσε ένα γνώριμο κομμάτι του τοπίου. Κανείς, όμως, δεν μπορούσε να φανταστεί ότι στα τέλη Αυγούστου του 1883 θα γινόταν το επίκεντρο μιας από τις βιαιότερες φυσικές καταστροφές που γνώρισε ποτέ η ανθρωπότητα. Τα πρώτα ανησυχητικά σημάδια είχαν εμφανιστεί ήδη από τον Μάιο. Ισχυρές δονήσεις, στήλες καπνού και συνεχείς εκρήξεις…

Περισσότερα

Ιωάννης Γεννάδιος: Ο διπλωμάτης που έχασε τη βιβλιοθήκη του και αφιέρωσε τη ζωή του για να την ξαναχτίσει

Ο άνθρωπος πίσω από τη Γεννάδειο Βιβλιοθήκη: Βιβλία, έρωτας, απώλειες και μια μεγάλη δωρεά στην Αθήνα – Με αφορμή την έκθεση «Γεννάδειος 100. Ενας Αιώνας Εμπνευσης», ξαναθυμόμαστε την ιστορία του λαμπρού Ελληνα λόγιου, διπλωμάτη και συλλέκτη που υπήρξε ιδρυτής της Ανηφορίζοντας στο Κολωνάκι, λίγο πριν από τον περιφερειακό του Λυκαβηττού, μια σειρά από όμορφα νεοκλασικά κτίρια, σε ενιαία γραμμή, μαλακώνουν τη ματιά μας από το μονότονο αστικό τοπίο. Η ιστορία της Γενναδείου Βιβλιοθήκης ξεκινά επίσημα το 1922, όταν ο Ιωάννης Γεννάδιος δώρισε στην Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών την προσωπική του συλλογή, περίπου…

Περισσότερα

Στερόπη: Όλη η Αλήθεια για την Άγνωστη Μορφή της Αστραπής

Το όνομα Στερόπη (ή Αστερόπη) συναντάται αρκετές φορές στην Αρχαία Ελληνική Μυθολογία, χαρακτηρίζοντας διαφορετικές, αλλά εξίσου ενδιαφέρουσες γυναικείες μορφές. Η λέξη προέρχεται από το ουσιαστικό στεροπή, που σημαίνει αστραπή ή λάμψη, υποδηλώνοντας τον φωτεινό και συχνά θεϊκό χαρακτήρα αυτών των προσώπων. Στερόπη, η Πλειάδα Η πιο γνωστή Στερόπη της μυθολογίας ήταν μία από τις Πλειάδες, τις επτά νύμφες κόρες του Τιτάνα Άτλαντα και της Ωκεανίδας Πλειόνης. Μαζί με τις αδελφές της, μεταμορφώθηκε στον ομώνυμο αστερισμό. Γενεαλογία και Μύθος Σύμφωνα με την επικρατέστερη μυθολογική παράδοση, η Στερόπη ενώθηκε με τον θεό του πολέμου Άρη και γέννησε τον Οινόμαο, τον διάσημο και σκληρό…

Περισσότερα

Νήσος Βέσβικος: Το νησί που έφτιαξε η Περσεφόνη

Η νήσος Βέσβικος (γνωστή στα βυζαντινά χρόνια ως Καλόλιμνος και σήμερα ως Ιμραλί / İmralı) αποτελεί ένα νησί με πλούσιο ιστορικό, γεωλογικό και μυθολογικό υπόβαθρο, τοποθετημένο στρατηγικά στη Θάλασσα του Μαρμαρά. Γεωγραφική Θέση και Γεωλογία Η Βέσβικος βρίσκεται στο νοτιοανατολικό τμήμα της Προποντίδας. Τοποθετείται ακριβώς απέναντι από τις εκβολές του ποταμού Ρύνδακου(σημερινού Mustafakemalpaşa) και πολύ κοντά στις ακτές της αρχαίας Βιθυνίαςκαι Μυσίας/Φρυγίας. Από γεωλογικής άποψης, η αρχαιότητα απέδιδε τη δημιουργία του νησιού σε βίαια σεισμικά φαινόμενα. Όπως χαρακτηριστικά καταγράφει ο Πλίνιος ο Πρεσβύτερος, πιστευόταν ότι η Βέσβικος αποτελούσε αρχικά αναπόσπαστο κομμάτι της ηπειρωτικής Βιθυνίας, από την οποία αποκόπηκε έπειτα από ισχυρότατο σεισμό. Μυθολογία και…

Περισσότερα

Μελιάδες Νύμφες: Τα Πάντα για τις Σκοτεινές Θεότητες του Πολέμου

Οι Μελίες ή Μελιάδες (αρχ. Μελίαι) αποτελούν μια από τις παλαιότερες, ισχυρότερες και πιο ιδιαίτερες κατηγορίες Νυμφών στην αρχαία ελληνική μυθολογία. Σε αντίθεση με τις ειρηνικές και εύθραυστες νύμφες των νερών ή των λουλουδιών, οι Μελίες ήταν άρρηκτα συνδεδεμένες με τη βία, τον πόλεμο και την ίδια τη δημιουργία του ανθρώπινου είδους. 1. Ετυμολογία και Φύση Η ονομασία τους προέρχεται από το δέντρο «μελία», το οποίο είναι ο γνωστός σε εμάς φράξος (ή μελεός). Ο φράξος είναι ένα δέντρο με εξαιρετικά σκληρό, ανθεκτικό αλλά και ελαστικό ξύλο. Στην αρχαιότητα, το ξύλο της μελίας ήταν το κατεξοχήν υλικό για…

Περισσότερα

Σίσυφος: Ο Άνθρωπος που Φυλάκισε τον Θάνατο και Η Αιώνια Τιμωρία του

Ο Σίσυφος αποτελεί μία από τις πιο συναρπαστικές και πολύπλοκες μορφές της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας. Ενσαρκώνει την απόλυτη πανουργία (μητις), την υπέρβαση των ανθρώπινων ορίων (ύβρις) και, τελικά, την αιώνια, μάταιη προσπάθεια. Γενεαλογία και η Ίδρυση της Κορίνθου Σύμφωνα με την επικρατέστερη μυθολογική παράδοση (όπως καταγράφεται στη Βιβλιοθήκη του Απολλόδωρου), ο Σίσυφος ήταν γιος του Αιόλου (θεού των ανέμων) και της Εναρέτης. Οικιστής: Υπήρξε ο ιδρυτής και πρώτος βασιλιάς της Εφύρας, η οποία αργότερα ονομάστηκε Κόρινθος. Απόγονοι: Με τη σύζυγό του, την Πλειάδα Μερόπη, απέκτησε τον Γλαύκο. Μέσω αυτού, ο Σίσυφος είναι ο παππούς του σπουδαίου ήρωα Βελλεροφόντη (που δάμασε τον…

Περισσότερα

Ίναχος: Ο Πρώτος Βασιλιάς του Άργους και Ποτάμιος Θεός

Ο Ίναχος αποτελεί μια από τις αρχαιότερες και πιο θεμελιώδεις μορφές της ελληνικής μυθολογίας, στενά συνδεδεμένος με την περιοχή της Αργολίδας. Ήταν ταυτόχρονα ποτάμιος θεός και, σύμφωνα με την παράδοση, ο πρώτος μυθικός βασιλιάς του Άργους, δίνοντας το όνομά του στον ομώνυμο ποταμό της περιοχής. Σύμφωνα με την κοσμογονία και τις γενεαλογικές παραδόσεις, ο Ίναχος ανήκε στην πρώτη γενιά των θεοτήτων της φύσης. Ως θεός του ποταμού, ενσάρκωνε το υγρό στοιχείο που έδινε ζωή στην πεδιάδα του Άργους. Γονείς: Ήταν γιος του Τιτάνα Ωκεανού και της Τιτανίδας Τηθύος. Σύζυγος: Παντρεύτηκε την Ωκεανίδα αδελφή του, Μελία (ή, κατά άλλες…

Περισσότερα