Κατηγορία: ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Σενέκα «Περί Θυμού» Το βιβλίο του Σενέκα «Περί Θυμού» (πρωτότυπος τίτλος «De Ira»), που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αμμων, είναι ένα από τα χρησιμότερα έργα της γραμματείας που κατέλειπαν στις επόμενες γενεές οι Λατίνοι. Πέρα από την εμμονή του συγγραφέα, που διέπετο κι αυτός από μέγα σύνδρομο κατωτερότητος έναντι των Ελλήνων, να αποδείξει ότι έχει ισχυρότερα επιχειρήματα από τον Αριστοτέλη (ο Σταγειρίτης φιλόσοφος πίστευε ότι σε έναν βαθμό είναι αναγκαίο να θυμώνουμε), το «Περί Θυμού» είναι ένα από τα έργα που αξίζει να μελετήσουμε και να αναγιγνώσκουμε ξανά και ξανά, σε τακτά χρονικά διαστήματα. Αποδομεί…

### Με επιτυχία ολοκληρώθηκε το 1ο Διεθνές Συνέδριο Ιστορίας στο Αίγιο Με μεγάλη συμμετοχή συνέδρων και κοινού ολοκληρώθηκαν την Κυριακή 17 Μαΐου οι εργασίες του 1ου Διεθνούς Συνεδρίου Ιστορίας με θέμα «Δύο αιώνες ελληνικό κράτος: δομές, κρίσεις και ανασυνθέσεις», το οποίο πραγματοποιήθηκε στο Αίγιο από τις 15 έως τις 17 Μαΐου 2026. Στο τριήμερο συνέδριο συμμετείχαν συνολικά 44 σύνεδροι, οι οποίοι παρουσίασαν 41 επιστημονικές ανακοινώσεις, καλύπτοντας ένα ευρύ φάσμα ζητημάτων πολιτικής, στρατιωτικής, κοινωνικής και οικονομικής ιστορίας, που αφορούν τη διαδρομή των δύο αιώνων του ελληνικού κράτους. Η διοργάνωση πραγματοποιήθηκε από…

19 ΜΑΙΟΥ- ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ ΤΟΥ ΠΟΝΤΙΑΚΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ   Όταν το καράβι με τους πρόσφυγες σφύριζε την αναχώρηση, ένας γενειοφόρος ασπρομάλλης γέροντας σηκώθηκε ορθός στο κατάστρωμα και σαν σε αρχαία τραγωδία αναφώνησε. Ανθίστεν δεντρά αν θέλετεν αν θέλετεν αρνηθέστεν Αν θέλετε πείστεν καρπόν αν θέλετεν μαραθέστεν Εμείς για πάντα φεύομε αφείνουμε χαιρετίας Εσύ πατρίδαν μ’ ανασπάλτς κράτμας αρωθυμίας 19 Μαίου ημέρα μνήμης και μνημόσυνου για την Γενοκτονημένη γενιά του ποντιακού ελληνισμού. Ξαφνικά λες και κάποιος κατέβασε τον διακόπτη της γης, σκοτείνιασε η Ανατολή. Έβρεχε τέρατα ο ουρανός κι η γη ξερνούσε δράκους. Ποτάμι…

1821 – Ο Νικηταράς νικάει τους Τούρκους στα Δολιανά Κυνουρίας. Από τη μάχη αυτή ο γενναίος οπλαρχηγός θα μείνει στην Ιστορία ως «Τουρκοφάγος». Σύμφωνα με τις μαρτυρίες, μετά τη μάχη δεν μπορούσαν να του ξεκολλήσουν το σπαθί από το χέρι! 1828 – Οι Τούρκοι προσβάλλουν το Φραγκοκάστελλο Χανίων, το οποίο υπερασπίζουν 600 Κρήτες επαναστάτες. Στη μάχη πέφτουν ηρωικώς οι περισσότεροι από τους υπερασπιστές του. Λέγεται πως από τότε, κάθε χρόνο τα χαράματα αυτής της μέρας εμφανίζονται στις πολεμίστρες του κάστρου τα φαντάσματα των ηρώων, οι γνωστοί Δροσουλίτες. 1910 – Ο…

Ποιο είναι το σπουδαιότερο πράγμα στη ζωή; Τι αξίζει να επιδιώξουμε πάση θυσία; Μπορεί να είναι απλώς η ευθυμία; Μήπως είναι η αγάπη, η επιτυχία, ο πλούτος, η οικογένεια, η δόξα; Ο καθένας μπορεί να δώσει μία διαφορετική απάντηση σε αυτή την ερώτηση, γιατί βέβαια, για τον καθένα ίσως το σπουδαιότερο πράγμα να είναι κάτι διαφορετικό. Μήπως όμως υπάρχει κάτι που θα ταίριαζε με βεβαιότητα σε κάθε άνθρωπο;   Έτσι ισχυριζόταν ο φιλόσοφος και επιστήμονας Δημόκριτος, ο οποίος έζησε από το 460 περ. έως το 370 Π.Κ.Χ.. Θα τον έχετε ίσως ακουστά για…

Ηράκλειτος: Η Δυναμική Αρμονία των Αντιθέτων Ο Ηράκλειτος, ο σκοτεινός φιλόσοφος της Εφέσου, μας προσκαλεί να εξερευνήσουμε μια κοσμοθεωρία όπου η διαρκής μεταβολή και η σύγκρουση των αντιθέτων δεν οδηγούν στο χάος, αλλά στη βαθύτερη μορφή αρμονίας. Για τον Ηράκλειτο, ο «πόλεμος» αποτελεί τον πατέρα των πάντων, μια κινητήρια δύναμη που γεννά και διατηρεί την τάξη του σύμπαντος, αποκαλύπτοντας την κρυμμένη ενότητα πίσω από κάθε φαινομενική διχογνωμία. Ο Ηράκλειτος, ένας βαθύς στοχαστής, αναδύεται ως ο κατεξοχήν τραγικός φιλόσοφος μέσα από τη θεωρία του για τον πόλεμο και τη σύγκρουση. Αυτή η θεματική αποτελεί έναν από τους πυλώνες…

Οι θεϊκές τροφές δεν ήταν απλά πηγή ενέργειας Συμβόλιζαν αθανασία, μυστικισμό και υπερβατικές ιδιότητες. Σε αντίθεση με τους θνητούς, που απολάμβαναν κρέας, ψάρια και δημητριακά, οι θεοί και οι ήρωες είχαν στη διάθεσή τους ουσίες μαγικές και συμβολικές.   Αμβροσία: Η τροφή της αθανασίας Η αμβροσία, που ετυμολογικά σημαίνει «αθανασία», ήταν η κατεξοχήν τροφή των Ολύμπιων. Ρευστή και γλυκιά σαν μέλι, είχε θεραπευτικές και καλλωπιστικές ιδιότητες. Οι θεοί την έτρωγαν, την έπιναν, ακόμη και αλείφονταν με αυτήν. Χρησιμοποιούνταν και ως άρωμα, ενώ στην Οδύσσεια η θεά έδωσε αμβροσία στους συντρόφους του Μενέλαου…

Ο Πυθαγόρας πρώτος εισήγαγε τη θεωρία της σφαίρας, κυρίως για αισθητικούς λόγους Στη συνέχεια, φιλόσοφοι όπως ο Αριστοτέλης χρησιμοποίησαν εμπειρικές αποδείξεις, όπως η κυκλική σκιά της Γης στις εκλείψεις Σελήνης και η σταδιακή εξαφάνιση των πλοίων στον ορίζοντα. Τελικά, ο Ερατοσθένης κατάφερε να μετρήσει με εντυπωσιακή ακρίβεια την περιφέρειά της. Πολλοί προσωκρατικοί φιλόσοφοι αρχικά υπέθεσαν λανθασμένα το σχήμα του πλανήτη μας Συγκεκριμένα, ο Θαλής ο Μιλήσιος, τον οποίο ο Αριστοτέλης θεωρούσε τον πρώτο φιλόσοφο, πίστευε ότι η Γη ήταν ένας επίπεδος δίσκος που επέπλεε σαν κούτσουρο πάνω σε μια τεράστια μάζα…

Ο Ίππασος ήταν ίσως ο καλύτερος μαθητής που φοίτησε ποτέ στη σχολή του Πυθαγόρα Την ίδια στιγμή όμως ήταν και αυτός που κατάφερε να καταρρίψει τους Πυθαγόρειους, ανοίγοντας ένα νέο, πολύ σημαντικό κεφάλαιο για τα μαθηματικά.   Η διάσημη σχολή του Πυθαγόρα – Οι «θεϊκοί» αριθμοί και ελλιπής εξήγηση του κόσμου Οι Πυθαγόρειοι δεν ήταν μια αμιγώς επιστημονική ομάδα. Για την ακρίβεια, η βασικές ανησυχίες τους κυμαίνονταν γύρω από την φιλοσοφία και την θρησκεία. Τα μαθηματικά ωστόσο κατείχαν την ύψιστη θέση στην διαμόρφωση της ιδεολογίας τους. Οι αριθμοί για τον Πυθαγόρα και τους…

Η αρχαία τραγωδία «Αντιγόνη» του Σοφοκλή εξερευνά τη βαθιά και ολέθρια σχέση που έχουν η Αντιγόνη και Πολυνείκης, ως απόγονοι του καταραμένου Οίκου των Λαβδακιδών Αυτή η αδελφική σχέση, επιπλέον, πυροδοτεί τη σύγκρουση που καθορίζει ολόκληρη την πλοκή του έργου. Η μοίρα της οικογένειας, βαριά από την αιμομιξία και την πατροκτονία του Οιδίποδα, βαραίνει τους ώμους της νέας γενιάς. Συγκεκριμένα, η διαμάχη για τον θρόνο της Θήβας οδηγεί τα δύο αδέλφια, Ετεοκλή και Πολυνείκη, σε έναν εμφύλιο πόλεμο.. Ο οποίος θέτει τις βάσεις για την τραγωδία. Μετά τον αλληλοσκοτωμό των δύο αδελφών στη μάχη,…

Μέσα στο καλλιτεχνικό τοπίο της Ελλάδας του 4ου αιώνα π.Χ., ο Μέγας Αλέξανδρος εμπιστεύτηκε απόλυτα τον Λύσιππο Ο στρατηλάτης αναγνώρισε σε αυτόν τον δεξιοτέχνη γλύπτη το ταλέντο να μεταμορφώνει τον ψυχρό χαλκό και το μάρμαρο σε ζωντανές, αναπνέουσες μορφές. Πράγματι, ο Λύσιππος διέθετε το αξιοσημείωτο χάρισμα να απαθανατίζει φευγαλέες στιγμές, μετατρέποντάς τες σε διαχρονική τέχνη. Με αυτόν τον τρόπο, απέδιδε αριστοτεχνικά όχι μόνο τη φυσική ομοιότητα, αλλά και την ίδια την ένταση μεταξύ της παλιάς τάξης πραγμάτων και του νέου κόσμου που ο Αλέξανδρος επρόκειτο να κατακτήσει. Παρόλο που η…

Το Νεοτουρκικό Κομιτάτο «Ένωση και Πρόοδος» είχε αποφασίσει ήδη από το 1911 την εξόντωση των Ελλήνων και των Αρμενίων της Μικράς Ασίας και της Ανατολικής Θράκης. Τα σχέδιά του τέθηκαν σε εφαρμογή διαρκούντος του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου (1914-1918) και εντάθηκαν επί Μουσταφά Κεμάλ, μετά την αποβίβασή του στη Σαμψούντα στις 19 Μαΐου 1919, λίγες μέρες έπειτα από την άφιξη του στρατού μας στη Σμύρνη. (Η γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου », στο Φιλολογικό ιστολόγιο…) Ο Τοπάλ Οσμάν, ο ολετήρας του Ποντιακού Ελληνισμού, κατόπιν εντολής του Ατατούρκ, βάδισε με 800 Τσέτες (ατάκτους)…

Λέγεται, ότι οι αρχαίοι Σπαρτιάτες, αυτοί οι ατρόμητοι πολεμιστές, ποτέ δεν ρωτούσαν πόσοι ήταν οι εχθροί, αλλά που ήταν Αυτό δείχνει, σε μεγάλο ποσοστό, την στάση τους απέναντι στον πόλεμο και τους κινδύνους! Ο περισσότερος κόσμος όμως, με το που αντικρίζει μια δυσκολία ή ένα εμπόδιο, τις περισσότερες φορές ψάχνει λόγους για να μην το αντιμετωπίσει. Την μία κάνει ζέστη, την άλλη κρύο, την παρ’ άλλη είναι ενωρίς, αργά, περισσότεροι και ούτω καθ’ εξής. Χιλιάδες οι δικαιολογίες για να αποφύγουμε τη δράση Αυτή είναι άβολη αλήθεια και ας μην μας κακοφαίνεται. Είμαστε περισσότερο…

ο όνομα Ίσμαρος αποτελεί έναν από τους πιο πολυδιάστατους όρους της αρχαιότητας. Συναντάται ως επώνυμος ήρωας, ως πολεμιστής, ως γεωγραφικό τοπόσημο και ως σύμβολο της παγκόσμιας οινοποιίας. Η παρούσα καταγραφή εξαντλεί το σύνολο των πηγών από την αυγή του ελληνικού έπους έως τους βυζαντινούς σχολιαστές. Ο Ίσμαρος της Θράκης (ή Ιμμάραδος) Ο Ίσμαρος αυτός είναι ο γιος του Εύμολπου και της Βενθεσικύμης (κόρης του Ποσειδώνα). Αποτελεί κεντρικό πρόσωπο στον μύθο που συνδέει τη Θράκη με την Αττική και τα Ελευσίνια Μυστήρια. Η Πηγή (Απολλόδωρος, Βιβλιοθήκη 3.15.4):«Εύμολπος δέ εις Θρᾴκην πρός Τεγύριον ηκε τόν Θρακων βασιλέα, ός τήν εαυτου θυγατέρα…

ύμφωνα λοιπόν με ερευνητές του Τμήματος Αρχαιολογίας και Αρχαίας Ιστορίας του Πανεπιστήμιου τou Leicester, είναι πιθανό ένα αίνιγμα 2.700 ετών να βρήκε την απάντησή του! Το μυστήριο γύρω από το Μαντείο των Δελφών, ήταν το εξής: πώς κατάφερναν οι αρχαίοι από όλη την Ελλάδα – συχνά και από τη Μεσόγειο-, να μαζεύονται από παντού μία συγκεκριμένη ημερομηνία στο Μαντείο, αφού δεν υπήρχε κάποιο κοινό ημερολόγιο για όλες τις περιoxές; Αρχικά οι χρησμοί της Πυθίας δίνονταν μόνο μια φορά το χρόνο, στις 7 του Βυσίου μήνα, δηλαδή στις 7 Φεβρουαρίου. Αργότερα, το Μαντείο…

Η πεποίθηση και η βεβαιότητα είναι δύο διαφορετικά πράγματα στη φιλοσοφία του Πλάτωνα. Η συγκρότηση της πεποίθησης και της βεβαιότητας ως καταστάσεων του νου παρουσιάζει μοναδικά χαρακτηριστικά, τα οποία μπορούν να ιδωθούν ως μια διαδικασία ιζηματογένεσης, κατά την οποία ο νους αποθηκεύει θραύσματα γνώσης και τα οργανώνει σύμφωνα με ειδικές διαμορφώσεις. Οι ειδικές αυτές διαμορφώσεις των πλαισίων αποτελούν ακριβώς τη δομή που αυτά επιδεικνύουν, καθώς και τους μηχανισμούς της δημιουργίας  τους. Πώς επηρεάζουν την ανθρώπινη εμπειρία και δράση; Οι απειλές προς την ακεραιότητα των δομών πεποίθησης περιλαμβάνουν την πόλωση και…

Kύριε Γουάτσον, ελάτε εδώ, θέλω να σας δω», ήταν η πρώτη φράση που ακούστηκε ποτέ δια τηλεφώνου. Στις 10 Μαρτίου του 1876, σε ένα εργαστήριο γεμάτο καλώδια, μπαταρίες και μεταλλικά εξαρτήματα,ο Αλεξάντερ Γκράχαμ Μπελ, έμελλε να μείνει για πάντα στην ιστορία, τη στιγμή που κατόρθωσε αυτά τα λόγια, να τα κάνει να ταξιδέψουν μέσα από ηλεκτρικό κύκλωμα και να τα ακούσει ο βοηθός του, Τόμας Γουάτσον Διαβάστε το αφιέρωμα του Βήματος για τα 150 χρόνια από την εφεύρεση του τηλεφώνου. Φυσικά, ούτε και ο ίδιος ο Σκωτσέζος επιστήμονας, όταν ξεκίνησε…