Κατηγορία: ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Ήταν 9 Μαίου του 1944 και οι ναζί κατακτητές στην πλατεία Υψηλών Αλωνίων έστησαν τις κρεμάλες για να καλύψουν ένα περιστατικό παρακμής, μεταξύ αυτών και δοσιλόγων, χρεώνοντάς το στους κομμουνιστές.   Η 9η Μαίου είναι και η ημέρα που γιορτάζεται η λήξη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, που έληξε ένα χρόνο μετά το έγκλημα στην Πάτρα. Η διαταγή δόθηκε από τον χαρακτηρισμένο ως εγκληματία πολέμου Αλεξάντερ Μάγκνους και 10 μεταφέρθηκαν από τις φυλακές της Πάτρας όπου κρατούνταν. Από λάθος πήραν 11 για εκτέλεση. Του απαγχονισμού είχε προηγηθεί επεισόδιο μεταξύ Γερμανών και Ελλήνων συνεργατών τους,…

Ποιητής, στιχουργός και μεταφραστής, ο Νίκος Γκάτσος παραμένει μία ξεχωριστή περίπτωση για τα ελληνικά γράμματα Με μία μόνο ποιητική σύνθεση στο ενεργητικό του, την περίφημη και αξεπέραστη Αμοργό, που έγραψε μεσούσης της Κατοχής, θεωρείται ένας από τους κορυφαίους ποιητές μας.   Γεννήθηκε στις 8 Δεκεμβρίου 1911, κατ’ άλλους στις 30 Απριλίου 1915, στα Χάνια Φραγκόβρυσης (Κάτω Ασέα) Αρκαδίας. Τελείωσε το Δημοτικό στο χωριό του και το Γυμνάσιο στην Τρίπολη, όπου μυήθηκε στη λογοτεχνία και έμαθε μόνος του ξένες γλώσσες. Στη συνέχεια μετακόμισε με την οικογένειά του στην Αθήνα, όπου σπούδασε φιλολογία…

Πολλοί συνδέουμε την ηλιοκεντρική θεωρία – την ιδέα ότι η Γη περιστρέφεται γύρω από τον Ήλιο – με τον Νικόλαο Κοπέρνικο Όμως, η αλήθεια είναι ότι αυτή η επαναστατική ιδέα γεννήθηκε στην αρχαία Ελλάδα, 2.000 χρόνια πριν ο Κοπέρνικος δημοσιεύσει το διάσημο βιβλίο του. Ο πραγματικός πατέρας αυτής της θεωρίας ήταν ο Αρίσταρχος, ο τελευταίος μιας σπουδαίας γενιάς Ελλήνων στοχαστών. Το 1542, ο Νικόλαος Κοπέρνικος, στο νεκροκρέβατό του, κράτησε στα χέρια του το πρώτο αντίτυπο του βιβλίου του, “Περί των Περιστροφών των Ουρανίων Σφαιρών”. Μέσα σε αυτό περιέγραφε μια θεωρία που θα άλλαζε τον…

Τα πρώτα χρόνια και η οικογένεια του Αισχίνη Ο ρήτορας Αισχίνης είχε καταγωγή από τον Ατρόμητο και τη Γλαυκοθέα. Ο πατέρας του, αφού καταστράφηκε οικονομικά στον Πελοποννησιακό Πόλεμο και επέστρεψε στην Αθήνα, αντιμετώπισε σοβαρό πρόβλημα επιβίωσης. Συνεπώς, για να ζήσει η οικογένεια, άνοιξε ένα Διδασκαλείο όπου δούλευε εκεί ως γραμματοδιδάσκαλος. Κατά τα παιδικά του χρόνια, ο Αισχίνης βοηθούσε ενεργά τον πατέρα του στο σχολείο, κάνοντας, όπως αναφέρει ο Δημοσθένης. Δουλειές που ταίριαζαν περισσότερο σε δούλο παρά σε ελεύθερο παιδί («τό μέλαν τρίβων καί τά βάθρα σπογγίζων…»). Παράλληλα, η μητέρα του, Γλαυκοθέα (αρχικά…

Ο μεγαλύτερος επικός ποιητής των Ελλήνων πέθανε επειδή παράκουσε ένα χρησμό της Πυθίας Σύμφωνα με τον περιηγητή Παυσανία, ο Όμηρος επισκέφτηκε το μαντείο των Δελφών για να ρωτήσει την Πυθία ποιοι ήταν οι γονείς του και η καταγωγή του. Η Πυθία απάντησε με τον εξής χρησμό: «Πατρίδα της μητέρας σου είναι η νήσος Ίος, η οποία θα σε δεχθεί όταν πεθάνεις, αλλά φυλάξου από το αίνιγμα των νεαρών παιδιών». Ο ποιητής όμως παράκουσε τον χρησμό και ταξίδεψε μέχρι την Ίο. Εκεί είδε μερικά μικρά παιδιά που ψάρευαν στην ακτή. Τα ρώτησε τι…

Ο πρώτος ναός της Αγίας Σοφίας θεμελιώθηκε από τον Μεγάλο Κωνσταντίνο το 330 μ.Χ. Ο Βυζαντινός Ναός της Ύπατης Σοφίας του Ένσαρκου Λόγου του Θεού, περισσότερο γνωστή ως Αγία Σοφία ή Αγιά-Σοφιά, γνωστός και ως Ναός της Αγίας του Θεού Σοφίας ή απλά η μεγάλη Εκκλησία, ήταν από το 360 μέχρι το 1453 ορθόδοξος καθεδρικός ναός της Κωνσταντινούπολης, με εξαίρεση την περίοδο 1204 – 1261 κατά την οποία ήταν ρωμαιοκαθολικός ναός, ενώ μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης μετατράπηκε σε τέμενος, μέχρι το 1934 και αποτελεί σήμερα μουσειακό χώρο. Ο πρώτος ναός της…

Αποκτήθηκε το 1946 Το «ΣΩΚΡΑΤΗΣ ΙΑΣΕΜΙΔΗΣ» αποκτήθηκε το 1946 και ήταν το πρώτο φέρι μποτ της γραμμής Ρίο-Αντίρριο. Το 1946, οι συνεταιρισμοί Αγρινίου και Ηπείρου ζήτησαν από το κράτος την ίδρυση του πορθμείου Ρίου-Αντιρρίου. Το αίτημά τους ικανοποιήθηκε από το κράτος, ωστόσο έντονη ήταν η δυσαρέσκεια των πολιτών της Ναυπάκτου, η οποία είχε αναδειχθεί στο κυριότερο λιμάνι της Στερεάς Ελλάδας από πριν ακόμη ξεσπάσει ο πόλεμος του 1940. Το συγκεκριμένο λιμάνι εξυπηρετούσε τόσο τις ανάγκες των κατοίκων της Ναυπάκτου όσο και εκείνες όλης της Δυτικής Ελλάδας και της Ηπείρου, καθώς…

Η Αθήνα ετοιμάζεται να φιλοξενήσει το πρώτο διεθνές φεστιβάλ αφιερωμένο αποκλειστικά στη φωτογραφία δρόμου. Από τις 14 έως τις 17 Μαΐου 2026, το Athens Street Photography Festival μετατρέπει το κέντρο της πόλης σε σημείο συνάντησης φωτογράφων, δημιουργών και φίλων της σύγχρονης αστικής εικόνας από όλο τον κόσμο. Κάντε TO BHMA προτιμώμενη πηγή Η Αθήνα αποκτά τον δικό της θεσμό για τη φωτογραφία δρόμου. Το Athens Street Photography Festival (ASPF), το πρώτο διεθνές φεστιβάλ στην Ελλάδα αφιερωμένο αποκλειστικά στη street photography, κάνει πρεμιέρα από τις 14 έως τις 17 Μαΐου 2026,…

Η πολιτική οργάνωση των αρχαίων πολιτισμών ανέδειξε ισχυρά κεντρικά όργανα που κατεύθυναν τη μοίρα των κρατών Τα Ανώτατα Συμβούλια Εξουσίας στην Αρχαιότητα διαμόρφωσαν τα νομικά πλαίσια, έλαβαν κρίσιμες αποφάσεις για τον πόλεμο και την ειρήνη και, τέλος, διασφάλισαν τη σταθερότητα των πολιτευμάτων. Η μελέτη αυτών των θεσμών αποκαλύπτει την εξέλιξη της πολιτικής σκέψης, από τη δημοκρατική Βουλή της Αθήνας μέχρι την ολιγαρχική Γερωσία της Σπάρτης και την πανίσχυρη Σύγκλητο της Ρώμης.   Η Αθηναϊκή Βουλή: Θεμέλιο της Άμεσης Δημοκρατίας Ο ρόλος του ανώτατου συμβουλίου στην Αθήνα, την Βουλή των 500, ήταν κεντρικός στην…

Μια θεμελιώδης αφήγηση που εξηγεί τον ίδιο τον κύκλο της φύσης Ο αρχαίος ελληνικός μύθος του Άδη και της Περσεφόνης δεν είναι απλώς μια ιστορία αγάπης και απώλειας· είναι μια θεμελιώδης αφήγηση που εξηγεί τον ίδιο τον κύκλο της φύσης. Στο επίκεντρο βρίσκονται δύο ισχυρές θεές, η Δήμητρα, προστάτιδα της γεωργίας, και η αγαπημένη της κόρη, η Περσεφόνη. Η σχέση τους και τα γεγονότα που την τάραξαν, διαμόρφωσαν τον κόσμο όπως τον ήξεραν οι αρχαίοι Έλληνες. Η Περσεφόνη, μια έξυπνη και όμορφη θεά, μοιραζόταν το πάθος της μητέρας της για τη…

Ένα μικρό αποτύπωμα σε νεολιθικό ωμόπλινθο στη Γεωργία βοηθά να ξαναγραφτεί η ιστορία μίας από τις σημαντικότερες καλλιέργειες στον κόσμο. Αποτελεί βασικό είδος διατροφής για πολλές κουλτούρες σε όλο τον κόσμο. Αλλά πώς οι άνθρωποι αντιλήφθηκαν ότι οι σπόροι των χόρτων μπορούσαν να μετατραπούν σε ψωμί;  Μια νέα μελέτη υποδεικνύει ότι το σιτάρι αρτοποιίας πιθανότατα εμφανίστηκε πριν από περίπου 8.000 χρόνια στη νότια περιοχή του Καυκάσου, μέσω μιας φυσικής διαδικασίας υβριδισμού μεταξύ ήδη εξημερωμένου σιταριού και ενός άγριου είδους χόρτου. Τα ευρήματα, που δημοσιεύονται στα Proceedings of the National Academy…

Ποιο είναι το σπουδαιότερο πράγμα στη ζωή; Τι αξίζει να επιδιώξουμε πάση θυσία; Μπορεί να είναι απλώς η ευθυμία; Μήπως είναι η αγάπη, η επιτυχία, ο πλούτος, η οικογένεια, η δόξα; Ο καθένας μπορεί να δώσει μία διαφορετική απάντηση σε αυτή την ερώτηση, γιατί βέβαια, για τον καθένα ίσως το σπουδαιότερο πράγμα να είναι κάτι διαφορετικό. Μήπως όμως υπάρχει κάτι που θα ταίριαζε με βεβαιότητα σε κάθε άνθρωπο;   Έτσι ισχυριζόταν ο φιλόσοφος και επιστήμονας Δημόκριτος, ο οποίος έζησε από το 460 περ. έως το 370 Π.Κ.Χ.. Θα τον έχετε ίσως ακουστά για…

Γεννιόμαστε μία και μόνη φορά – και αυτή η στιγμή είναι ανεπανάληπτη Δεν υπάρχει δεύτερη ευκαιρία να ζήσουμε το θαύμα της ύπαρξης. Ό,τι κι αν μας δεσμεύει – φόβοι, κοινωνικές προσδοκίες, ενοχές ή δεισιδαιμονίες – είναι δεσμά φτιαγμένα από την ψευδαίσθηση. Η αληθινή ελευθερία δεν είναι να κάνεις ό,τι θέλεις, αλλά να μην φοβάσαι πια ούτε τον θάνατο, ούτε τους θεούς, ούτε το αύριο. Όποιος το κατανοεί αυτό, δεν ζει απλώς: ζει ελεύθερα. Στην περίφημη επιστολή προς τον Μενοικέα διαβάζουμε: «Κοίτα να συνηθίσεις στην ιδέα ότι ο θάνατος για μας είναι…

Μέσα από τους στίχους του, εξερεύνησε τα βάθη της ανθρώπινης ψυχής, τα όρια της δικαιοσύνης και τη σύγκρουση του ατόμου με τη μοίρα και τους θεούς. Τα λόγια του, δύο χιλιετίες μετά, παραμένουν εκπληκτικά επίκαιρα. Αξίζει τον κόπο να ρίξετε μια ματιά σε μερικά αποφθέγματά του και, εάν εμβαθύνετε στα λεγόμενά του, θα δείτε τον κόσμο μας με μια άλλη οπτική. Περί Κρίσης και Δικαιοσύνης Η σκέψη του Σοφοκλή συχνά περιστρέφεται γύρω από την αβεβαιότητα της ανθρώπινης κρίσης και την ευθύνη της εξουσίας. Τα λόγια του προειδοποιούν για την αλαζονεία…

Η «Ημέρα της Νίκης», είναι μια γιορτή που τιμά τη νίκη της Σοβιετικής Ένωσης, εναντίον της ναζιστικής Γερμανίας στο Μεγάλο Πατριωτικό Πόλεμο. Αρχικά επισημοποιήθηκε στις δημοκρατίες της Σοβιετικής Ένωσης μετά την υπογραφή της παράδοσης της Γερμανίας αργά το βράδυ στις 8 Μαίου 1945 (μετά τα μεσάνυχτα, δηλαδή στις 9 Μαίου στη Μόσχα). Η κυβέρνηση της Σοβιετικής Ένωσης ανακοίνωσε τη νίκη το πρωί της 9ης Μαίου μετά την υπογραφή στο Βερολίνο. Το 1965, η ημέρα αυτή έγινε μη εργάσιμη σε ορισμένες μόνο σοβιετικές δημοκρατίες. Ο ανώτατος διοικητής των γερμανικών ενόπλων δυνάμεων…

9,000 οθωμανοί και 1000 ιππείς, απέναντι στον Ανδρούτσο, τον Δυοβουνιώτη και τον Πανουργιά Η εκδίκηση για την μαρτυρική δολοφονία του Αθανασίου Διάκου, οι νέες Θερμοπύλες που έδωσαν ανάσα στον Μοριά και την Ρούμελη για να φουντώσουν τον αγώνα. Το Χάνι της Γραβιάς, ο τόπος όπου εκτυλίχθηκε μια από τις πιο δοξασμένες σελίδες της Ελληνικής Επανάστασης βρίσκεται στην πόλη της Γραβιάς, απέναντι από τον ναό του Αγίου Αθανασίου. Το σημερινό κτήριο είναι απομίμηση της τότε κατασκευής, η οποία ήταν πλίνθινη και κατέρρευσε. Το Χάνι της Γραβιάς είναι επισκέψιμο και στους χώρους του λειτουργεί…

Από τον Κλεισθένη στον Περικλή: Πώς η ισονομία, η συμμετοχή και η ελευθερία του λόγου καθόρισαν τον σύγχρονο πολιτικό πολιτισμό. Οι ρίζες των σύγχρονων δυτικών κυβερνήσεων εκτείνονται πάνω από δύο χιλιετίες πίσω, φτάνοντας στην Αθηναϊκή Δημοκρατία της αρχαίας Ελλάδας. Στην αρχαία Αθήνα, οι Έλληνες δημιούργησαν ένα πρωτοποριακό σύστημα διακυβέρνησης. Αυτό το σύστημα έδωσε την εξουσία στους πολίτες της πόλης με πρωτοφανείς τρόπους, ανοίγοντας ουσιαστικά τον δρόμο για τις σύγχρονες δημοκρατικές πολιτείες. Πώς η Αθηναϊκή Δημοκρατία άλλαξε την πορεία της ιστορίας με τις ριζοσπαστικές αρχές της συμμετοχής των πολιτών στα κοινά;…

Από το Ναύπλιο στην Αθήνα και από την πρωτεύουσα σε όλη την Ελλάδα. Η ιστορία των περιπτέρων και η δύσκολη πραγματικότητα το 2026. Στην αρχαία Ελλάδα, η λέξη «περίπτερος» αναφερόταν αποκλειστικά σε αρχιτεκτονικό τύπο ναού, ο οποίος περιβαλλόταν από κίονες σε όλες τις πλευρές του. Στην σύγχρονη Ελλάδα, το περίπτερο σημαίνει κάτι άλλο, κάτι εντελώς διαφορετικό: ένα μικρό κατάστημα που μπορείς να βρει κανείς σχεδόν τα πάντα. Πλέον, τα παραδοσιακά περίπτερα είναι λίγα συγκριτικά με το παρελθόν και μαζί με αυτά χάνονται οι συνήθειες των Ελλήνων, όπως η ανάγνωση των πρωτοσέλιδων…

Ο Αγριόπας (σε ορισμένα χειρόγραφα συναντάται και ως Σκόπας ή Ακόπας) ήταν αρχαίος Έλληνας συγγραφέας, για τον οποίο οι πληροφορίες που σώζονται στη σύγχρονη βιβλιογραφία είναι δυστυχώς ελάχιστες. Απο το arxaiaellinika.gr Το κύριο έργο του που αναφέρεται στις αρχαίες πηγές είχε τον τίτλο «Ολυμπιονίκαι» (Olympionicae). Επρόκειτο, ουσιαστικά, για έναν ιστορικό κατάλογο και χρονικό των νικητών των αρχαίων Ολυμπιακών Αγώνων. Η ακριβής εποχή που έζησε παραμένει άγνωστη, ωστόσο η δράση και η καταγραφή του προηγούνται του 1ου αιώνα μ.Χ. Η Βιβλιογραφική Πραγματικότητα: Το Χαμένο Έργο Πριν προχωρήσουμε, είναι ζωτικής σημασίας να ξεκαθαριστεί μια βιβλιογραφική πραγματικότητα…

Από τα αρχαία «θαύματα» και την ιατρική ποίηση έως τους χαμένους παπύρους του Εμπεδοκλή: Μια συναρπαστική περιήγηση στις άγνωστες σκιές της αρχαιότητας. Η ιστορική μελέτη της αρχαίας ελληνικής γραμματείας έχει, επί σειρά αιώνων, δομηθεί γύρω από έναν αυστηρά οριοθετημένο λογοτεχνικό και φιλοσοφικό κανόνα. Η παραδοσιακή κλασική φιλολογία, ειδικά όπως διαμορφώθηκε από τα ευρωπαϊκά ακαδημαϊκά ιδρύματα του 18ου και 19ου αιώνα (από μορφές όπως ο Richard Bentley και ο F.A. Wolf), εστίασε κυρίως στα Ομηρικά έπη, την αττική τραγωδία, την ιστοριογραφία της κλασικής περιόδου και την πλατωνική και αριστοτελική φιλοσοφία. Ωστόσο, η προσέγγιση αυτή οδήγησε…